Even snel een filmpje aan tijdens het eten. Of een spelletje op de tablet zodat je kind tenminste een paar happen neemt. Het klinkt herkenbaar voor veel ouders. Schermen zijn overal: in de woonkamer, in de auto en zelfs aan tafel. Maar wat doet schermtijd eigenlijk met het eetgedrag van je kind?
Minder aandacht voor honger en verzadiging
Kinderen worden geboren met een goed gevoel voor honger en vol zitten. Ze weten meestal precies wanneer ze genoeg hebben gehad. Maar zodra er een scherm aan staat, verandert dat. Een filmpje of game leidt af. Je kind is met zijn aandacht bij het scherm, niet bij het eten. Daardoor merkt het minder goed of het nog honger heeft of juist al vol zit. Sommige kinderen eten hierdoor meer dan ze nodig hebben. Andere kinderen eten juist minder, omdat ze helemaal opgaan in wat ze kijken. Op de lange termijn kan dit invloed hebben op het natuurlijke eetritme. Het wordt lastiger voor je kind om te luisteren naar zijn eigen lichaam.
Sneller eten en minder proeven
Als je zelf weleens voor de televisie hebt gegeten, herken je het misschien: je bord is leeg en je weet amper hoe het smaakte. Dat geldt ook voor kinderen. Door een scherm eten ze vaak sneller. Ze kauwen minder goed en proeven minder bewust. Nieuwe smaken proberen wordt ook lastiger. Als de aandacht ergens anders ligt, is er weinig ruimte om te wennen aan bijvoorbeeld groenten of onbekende gerechten. Voor jonge kinderen is juist dat rustig proeven belangrijk. Zo leren ze verschillende smaken en structuren kennen. Dat helpt om later gevarieerd te eten.
Invloed van reclame en voorbeeldgedrag
Naast afleiding speelt nog iets anders mee: wat je kind ziet op het scherm. Op platforms zoals YouTube of streamingdiensten komen kinderen regelmatig reclame tegen voor snacks, frisdrank of fastfood. Ook in filmpjes van influencers worden ongezonde producten vaak als leuk of lekker neergezet. Kinderen zijn erg gevoelig voor dit soort boodschappen. Ze kunnen hierdoor vaker vragen om zoete of zoute snacks. Zelfs als ze die reclame niet bewust onthouden, kan het hun voorkeur beïnvloeden. Daarnaast speelt voorbeeldgedrag een grote rol. Ziet je kind jou regelmatig met je telefoon aan tafel? Dan leert het dat dit normaal is. Kinderen kopiëren wat ze zien. Eten met aandacht begint dus bij jezelf.
Minder contact aan tafel
De maaltijd is meer dan alleen eten. Het is ook een moment van samen zijn. Even praten over de dag, lachen om een grapje of iets delen wat spannend was. Als iedereen naar een eigen scherm kijkt, valt dat contact weg. Dat is jammer, want juist die gesprekken dragen bij aan de taalontwikkeling en sociale vaardigheden van je kind. Samen eten zonder scherm zorgt voor meer verbinding. Onderzoek laat zien dat gezinnen die regelmatig samen aan tafel zitten, vaak gezondere eetgewoonten hebben. Kinderen eten dan meestal meer groenten en fruit en minder snacks.
Slaap en ritme
Schermtijd heeft niet alleen invloed op wat en hoeveel je kind eet, maar ook op het dagritme. Veel schermgebruik, vooral in de avond, kan de slaap verstoren. Minder slaap heeft weer effect op het hongergevoel. Kinderen die moe zijn, hebben vaker trek in energierijk eten, zoals zoet of vet voedsel. Ze hebben ook minder energie om goed naar hun lichaam te luisteren. Zo kan een vicieuze cirkel ontstaan van veel schermtijd, minder slaap en ongezonde eetkeuzes.
Betekent dit dat schermen verboden moeten worden?
Nee, dat hoeft niet. Schermen horen bij deze tijd. Het gaat vooral om balans en duidelijke afspraken. Af en toe een filmpje tijdens een lange autorit of bij ziekte is echt geen ramp. Het probleem ontstaat vooral als een scherm standaard onderdeel wordt van elke maaltijd. Door bewust om te gaan met schermtijd, kun je veel problemen voorkomen.
Minder schermen aan tafel
Wil je het zelf anders aanpakken? Deze tips kunnen helpen:
Spreek een vaste regel af
Bijvoorbeeld: geen schermen tijdens ontbijt en avondeten. Leg uit waarom je dit belangrijk vindt.
Geef zelf het goede voorbeeld
Leg je telefoon weg en zet de televisie uit. Kinderen volgen jouw gedrag.
Maak van eten een moment van aandacht
Dek de tafel gezellig. Steek een kaarsje aan. Stel vragen als: “Wat was het leukste vandaag?”
Begin klein
Lukt het niet om meteen alle schermen te verbieden? Start dan met één schermvrije maaltijd per dag.
Betrek je kind bij het koken
Kinderen die helpen met koken, zijn vaak nieuwsgieriger naar wat er op hun bord ligt. Ze proeven sneller iets nieuws.
Wat als je kind alleen met scherm wil eten?
Sommige kinderen raken gewend aan eten met een scherm. Zonder tablet weigeren ze te eten. Dat kan frustrerend zijn. Probeer rustig te blijven. Leg uit dat jullie het voortaan anders gaan doen. Verwacht niet dat het meteen perfect gaat. Het kan even wennen zijn. Soms helpt het om stap voor stap af te bouwen: eerst zonder geluid, daarna zonder beeld. Blijf vertrouwen houden. Een gezond kind laat zichzelf niet uithongeren. Als je twijfelt over het eetgedrag of als er echt grote problemen ontstaan, is het verstandig om advies te vragen aan een professional, zoals een jeugdarts of diëtist.
Tot slot
Schermtijd en eten lijken misschien los van elkaar te staan, maar ze beïnvloeden elkaar meer dan je denkt. Een scherm aan tafel zorgt voor afleiding, minder contact en soms ongezondere keuzes. Door bewust om te gaan met schermgebruik tijdens de maaltijd, help je je kind om beter te luisteren naar zijn lichaam, nieuwe smaken te ontdekken en te genieten van het samen eten. En misschien ontdek je zelf ook weer hoe fijn het is om zonder afleiding aan tafel te zitten. Gewoon samen.